Moskou Gelooft Niet in Tranen

Nederland mag zich al tot trotse bezitter rekenen dankzij Maxima. Nu eindelijk  Rusland ook. Met op de achtergrond het Kremlin, kruipt een klein bolletje zoute vloeistof over een stroeve wang, alsof Yuri Gagarin zijn eerste stapjes op de maan zet. Weg met de traan van Maxima, Nederland is in de ban van de traan van Poetin.

En niet alleen Nederland. De westerse en vooral Amerikaanse media were all over it. De traan werd een symbool. Voor de hypocrisie van een leider die, volledig in de traditie van Machiavelli, de morele schijn blijft hooghouden en dan wat moppert over de koude wind. Voor het paradox van verkiezingen waarin niet gekozen kon worden. Voor de teleurstelling van de Russen, die voor de zoveelste keer hun vrijheid aan hun neus voorbij zien gaan.

Oud-presidentskandidaat John McCain begreep de tragiek van het moment meteen en tweette:

“Dear Vlad, Surprise! Surprise! You won. The # Russian people are crying too!”

Ook ik moest even denken aan de titel van de Sovjet chick flick ‘Moskou gelooft niet in tranen’ , waarmee Vladimir Menshov in 1981 een Oscar won. Maar niet lang.

Ondanks onze hoop op een Russische lente geven meerdere onafhankelijke polls toch echt aan dat Poetin sowieso meer dan 50% van de stemmen had gewonnen.

Tijdens mijn laatste bezoek aan Moskou had ik de dubieuze eer om in een van Stalins Zeven Zusters te mogen verblijven. Deze identieke mastodonten moesten volgens Stalin het definitieve bewijs leveren dat Moskou niet onderdeed voor de glamour van New York; de torens werden gebruikt door ministeries, universiteiten, en als woning voor Stalin’s apparatchiki.

Ik vroeg een oud Russisch vrouwtje, dat dag en nacht dienst hield bij de hoofdingang, naar de functie van een piepklein kamertje van 1×3 meter naast mijn appartement.

Even leek ze verrast, maar toen vertelde ze op droge toon dat het kamertje als afluisterhokje diende voor de KGB. Van ’s ochtends vroeg tot ’s avonds laat hield een van Stalin’s mannetjes daar nauwkeurig in de gaten wie er in en uit liep, hoe laat, en bovenal of er naar een Engelse zender werd geluisterd. Want Stalin vertrouwde zijn hoogste ambtenaren niet eens.

‘Wisten de inwoners daar dan niks van?’ vroeg ik onthutst, waarop ze glimlachend reageerde: ‘Natuurlijk wel. De bewoners wisten het, de afluisteraars wisten dat de bewoners het wisten, en de bewoners wisten dat de afluisteraars wisten dat ze het wisten. En toch deed iedereen net alsof.’

Ik zag in mijn hoofd mevrouw Vladimovich van appartement 20C al een kopje thee klaarzetten voor het hok van de spion, om vervolgens snel weer naar binnen te glippen.

Dat is waar ik bij het zien van de traan van Poetin aan moet denken. Het Rusland van de mensen die weten dat ze worden bedrogen maar toch het zekere voor het onzekere kiezen, omdat het leven altijd al zwaar was en lijden nu eenmaal in hun DNA zit. Want of Moskou in tranen gelooft of niet, er geloven nog genoeg mensen in Poetin en het waaide daar op dat plein inderdaad wel erg hard.

Advertisements